EBRU BAKAÇ
(Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sinop Eğitim Fakültesi, Samsun, Türkiye)
Raşit ÖZEN
(Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Sinop Eğitim Fakültesi, Samsun, Türkiye)
Yıl: 2016Cilt: 16Sayı: 1ISSN: 1303-0493 / 2148-4929Sayfa Aralığı: 41 - 61Türkçe

303 15
ÖĞRETMEN ADAYLARININ ÖĞRETİM TEKNOLOJİLERİ VE MATERYAL TASARIMI DERSİNE YÖNELİK TUTUMLARI, YARATICILIK ALGILARI VE ÖZ-YETERLİK İNANÇLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ
ÖZET Bu araştırmanın amacı öğretmen adaylarının yaratıcılık algıları, materyal tasarımı öz-yeterlik inançları ile Öğretim Teknolojileri ve Materyal Tasarımı dersine yönelik tutumları arasında bir ilişki olup olmadığını saptamaktır. Araştırmanın evrenini 2013-2014 eğitim öğretim yılında AİBÜ Eğitim Fakültesinde öğrenim gören öğrenciler (n=3023) oluşturmaktadır. Ölçekler evren üzerinden örnekleme yapılarak (n=381) öğretmen adayı üzerinde uygulanmıştır. Veri toplama aracı olarak “Materyal Tasarımı Öz-yeterlik Ölçeği”, “Ne Kadar Yaratıcısınız Ölçeği” ve “ÖTMT Dersine Yönelik Tutum Ölçeği” kullanılmıştır. Araştırmanın verileri MANOVA, ANOVA ve pearson korelasyon katsayısı (r) kullanılarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda öğretmen adaylarının materyal tasarımı öz-yeterlik inanç düzeyleri ile yaratıcılık algıları arasında düşük düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki; materyal tasarımı öz-yeterlik inanç düzeyleri ile tutum puanları arasında ise orta düzeyde, pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca öğretmen adaylarının yaratıcılık algıları ve tutum puanları arasında anlamlı bir ilişki olmadığı sonucuna da ulaşılmıştır. Öz-yeterlik inancı, yaratıcılık algısı, tutum, öğretmen adayları
Sosyal > Eğitim, Eğitim Araştırmaları
Sosyal > Psikoloji
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Abbitt, J. T. (2011). An investigation of the relationship between self-efficacy beliefs about technology integration and technological pedagogical content knowledge (tpack) among preservice teachers. Journal of Digital Learning in Teacher Education, 27 (4), 134-143. Acer, D. (2011). Okulöncesi öğretmen adaylarının materyal geliştirme dersine ilişkin görüşlerinin incelenmesi. İlköğretim Online, 10(2), 421-429. Ajzen, I. (2005). Attitudes, personality and behaivor. Newyork: Open University Press. Aksoy (2004). Coğrafya öğretiminde probleme dayalı öğrenme yaklaşımı. Yayınlanmamış Doktora Tezi. Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Arastaman, G. (2013). Eğitim ve fen-edebiyat fakültesi öğrencilerinin öz-yeterlik inançları ve öğretmenlik mesleğine karşı tutumlarının incelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 14 (2), 205-217. Aydoğdu, N. ve Yüksel, İ. (2013). İlköğretim matematik öğretmen adaylarının matematik tarihi inanç ve tutumları ile yaratıcılık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 2 (4), 186-194. Baki, A., Yalçınkaya, H. A., Özpınar, İ. ve Uzun, S. Ç. (2009). İlköğretim matematik öğretmenlerinin ve öğretmen adaylarının öğretim teknolojilerine bakışlarının karşılaştırılması. Türk Bilgisayar ve Matematik Eğitimi Dergisi,1 (1), 65-83. Bandolos, D. L. ve Benson, J. (1990). Testing the factor structure invariance of a computer attitude scale over two grouping conditions. Educational and PsychologicalMeasurement, 50 (1), 49-60. Bandura, A. (1982). Self-efficacy mechanism in human agency. American Psychologist, 37, 122-147. Bandura, A. (1994). Self-Efficacy. In V. S. Ramachaudran. (Eds.). Encyclopedia of humanbehavior, Newyork: Academic Press. İçinde (ss. 71-81). Bandura, A. ( 1997). Self-efficacy: The exercise of control. (7.edt). Newyork: Freeman and Company. Bandua, A. (1999). Exercise presonal and collective efficacy in changing societies. In A. Bandura (Eds.), Self-efficacy in changing societies (pp. 1-47). Edinburg: Cambridge University Press. Beydoğan, H. Ö. (2011). Instructional technology and material development courses motivation scale. Social and Behavioral Sciences, 28, 515-521. Birişçi, S. ve Karal, H. (2011). Öğretmen adaylarının bilgisayar destekli ortamda materyal tasarlarken işbirlikli çalışmalarının yaratıcı düşünme becerilerine etkisi. Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 12 (2), 203-219. Boswell, S. S. (2012).I deserve success: Academic entitlement attitudes and their relationships with course self-efficacy, social networking, and demographic variables. Social Psychology of Education: An International Journal, 15 (3), 353-365. Chirwa, A. S. (1992). Computer attitude scale. Journal of Educational Technology Systems,21 (1), 37-44. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates Publishers. Conrad, A. M. ve Munro, D. (2008). Relationships between computer self- efficacy, technology and anxiety attitudes development of the computer technology use scale (ctus).Journal of Educational Computing Research, 39 (1), 51-73. Çekmecelioğlu, H. (2006). Örgüt iklimi, duygusal bağlılık ve yaratıcılık arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesi: Bir araştırma. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi,20 (2), 295-310. Çetin, B., Bahçeci, B., Kınay, İ. ve Şimşek, Ö. (2013). Öğretim teknolojileri ve materyal tasarımı dersine yönelik tutum ölçeğinin (ötmtdytö) geliştirilmesi: Geçerlik ve güvenirlik çalışması. The Journal of Academic Social Science Studies, 6 (2), 697-713. Çoklar, A. N. (2008). Öğretmen adaylarının eğitim teknolojisi standartları ile ilgili öz- yeterliklerinin belirlenmesi. Yayımlanmamış Doktora Tezi. Anadolu Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir. Demir, T. (2013). İlköğretim öğrencilerinin yaratıcı yazma becerileri ile yazma öz- yeterlik algısı ilişkisi üzerine bir çalışma. Uluslararası Türkçe Edebiyat Kültür Eğitim Dergisi, 2 (1), 84-114. Demirel, Ö. (2010). Eğitimde yeni yönelimler (4. Baskı). Ankara: Pegem A Yayıncılık. Demirel, M. ve Akkoyunlu, B. (2010). Öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine ilişkin öz-yeterlik inançları ve tutumları. Uluslararası Öğretmen Yetiştirme Politikaları ve Sorunları Sempozyumu Tam Metin Kitabı. (ss.244-253). Ankara: H.Ü. Eğitim Fakültesi. Demirtaş, H., Cömert, M. ve Özer, N. (2011). Öğretmen adaylarının öğretmenlik mesleğine yönelik tutumları ile öz-yeterlik algıları arasındaki ilişki. Eğitim ve Bilim,36 (159), 96-111. Denizoğlu, P. (2008). Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen bilgisi öğretimi öz-yeterlik inanç düzeyleri, öğrenme stilleri ve fen bilgisi öğretimine yönelik tutumları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana. Edwards, A. L. (2006). Creatures of habit and creatures of change: Essays on art, literatüre and society. Santa Rosa, CA: Black Sparrow Press. Emir, S., Ateş, S., Aydın, F., Bahar, M., Durmuş, S., Polat, M. ve diğer. (2004). Öğretmen adaylarının yaratıcılık düzeyleri. Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2 (9), 105-116. Er, K. O. ve Öztekin, A. (2001). Öğretmen adaylarının öğretmenlik meslek bilgisi derslerine yönelik tutumlarının incelenmesi (Balıkesir Üniversitesi örneği). Erzincan Eğitim Fakültesi Dergisi,13 (2), 179-193. Erol, O. ve Taş, S. (2012). MYO öğrencilerinin bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanma sıklıkları ile yaratıcılık algıları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4 (7), 82-104. Evans, B. R. (2011). Content knowledge, attitudes, and self-efficacy in the mathematics teaching fellows New York city teaching fellows (nyctf) program. School Science and Mathematics, 111 (5), 225-235. Feist, G. J. (1999). Influnce of personality artistic and scientific creativity. In R. J. Sternberg (Eds.), Handbook of creativity (pp. 273-296). Cambridge: Cambridge University Press. Filiz, F. (2013).Kimya dersleri için bilimsel yaratıcılık ölçeğinin geliştirilmesi ve genel yaratıcılık ile bilimsel yaratıcılık arasındaki ilişkinin belirlenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Balıkesir Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Balıkesir. Fisher, R. ve Williams, M. (2004). Unlocking creativity: Teaching across the curriculum. New York: David Fulton Publisher. Görgen, İ. ve Karaçelik, S. (2009). Okulöncesi öğretmenliği ve fen bilgisi öğretmenliği öğrencilerinin yaratıcı düşünme beceri düzeylerinin karşılaştırmalı incelenmesi. Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23, 129- 146. Gündüz, Ş. ve Odabaşı, F. (2004). Bilgi çağında öğretmen adaylarının eğitiminde öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme dersinin önemi. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 3 (1), 43-48. Retrived from www.tojet.net Hong, E., Hartzell, S. ve Greene, M. T. (2009). Fosteringcreativity in the classroom: Effects of teachers' epistemological beliefs, motivation and goal orientation. Journal of Creative Behavior, 43(3), 192-208. Hsu, M. L. A., Hou, S. T. ve Fan, H. L. (2011). Creative self-efficacy and innovative behavior in a service setting: Optimism as a moderator. Journal of Creative Behavior, 45 (4), 258-272. İraz, R. (2005). Yaratıcılık ve yenilik bağlamında girişimcilik ve kobiler. Konya: Çizgi Kitabevi. Johson, G. ve Howell, A. (2005). Attitude toward instructional technology following required versus optional webct usage. Journal of Technology and Teacher Education, 13 (4), 643-654. Karasar, N, (2005). Bilimsel araştırma yöntemi(14. Baskı). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım. Karataş, S. ve Yapıcı, M. (2006). Öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme dersinin işlenişi ve uygulama örnekleri. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi,8 (2), 311-325. Kaya, B. (2008). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının düşünmeye uygun sınıf ortamı yaratma ile ilgili öz-yeterlik düzeylerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Üniversite ve Toplum, 8(3). 03.05.2014 tarihinde www.universite-toplum.org/ adresinden alınmıştır. Kılıç, B. (2011). İlköğretim sekizinc, sınıf öğrencilerinin bilimsel yaratıcılık ve bilimsel tutum düzeylerinin belirlenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Osmangazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir. Kolburan Geçer, A. (2010). Teknik öğretmen adaylarının öğretim teknolojisi ve materyal geliştirme dersine yönelik deneyimleri. Yüzüncü Yıl Üniversitesi, Eğitim Fakültesi Dergisi, 7 (2), 1-25. Krejcie, R. V. ve Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30, 607-610. Kutluca, T. ve Ekici, G. (2010). Examıining teacher candidates’ attitudes and self- effıcacy perceptions towards the computer assisted educatıon. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 38, 177-188. Lee, E. O. ve Bertera, E. (2007). Teaching diversity by using instructional technology: Application of self-efficacy and cultural competence. Multicultural Education and Technology Journal, 1 (2), 112-125. Lennon, J. M. (2010). Self-efficacy. In J. A. Rosen, E. J. Glenni, B. W. Dalton, J. M. Lennon ve R. N. Bozick.(Eds.), Noncognitive skills in the classroom: New perspectives on educational research (pp. 92-115). NC: RTI Press Liu, M., Hsieh, P., Cho, Y. ve Schallert, D. (2006). Self-efficacy, attitudes, and achievement in a computer-enhanced problem-based learning environment middle school students’. Journal of Interactive Learning Research, 17 (3), 225-242. Mathisen, G. E. ve Bronnick, K. S. (2009). Creative self-efficacy: An intervention study .International Journal of Educational Research, 48 (1), 21-29. Metin. M., Kaleli Yılmaz, G., Coşkun, K. ve Birişçi, S. (2012). Developıng an attitude scale towards using instructional technologies for pre-service teachers. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 11 (1), 36-45. Retrived from www.tojet.net. Nicholl, B., Flutter, J., Hosking, I. ve Clarkson, P. J. (2013). Joining up to DOTs: Authentic teaching and learning in design and technology education. Cambridge Journal of Education, 43 (4), 435-450. Özmutlu, İ. (2008). Beden eğitimi ve spor yüksek okullarında öğrenim gören öğrencilerin liderlik ve yaratıcılık özelliklerinin karşılaştırılması (Gazi Üniversitesi Örneği). Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Pamuk (2007). Fen bilgisi ve matematik öğretmen adaylarının bilgisayara ilişkin öz- yeterlikleri, tutumları ve bu değişkenler arasındaki ilişkiler. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, ODTÜ, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara. Saban, A. (2000). Öğrenme öğretme süreci. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım. Saka, A. Z. ve Saka, A. (2005). Öğretmen adaylarının öğretim teknolojileri ve materyal geliştirme dersinde mesleki becerilerini geliştirme düzeyi: Sakarya örneği. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi,10, 81-177. San, İ. (1979) Yaratıcılık iki düşünme biçimi ve çocuğun yaratıcılık eğitimi, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, Ankara, 12 (1), 177-190. Saracaloğlu, S., Ünlü, M., Avcu, S. ve Avcu, R. (2010). The relationship between geometry attitudes and self-efficacy beliefs towards geometry. Procedia- Social and Behavioral Sciences,10, 1325-1329. Saracaloğlu, S., Yenice, N. ve Özden, B. (2013). Fen bilgisi öğretmen adaylarının fen ve teknoloji okuryazarlığına ilişkin öz yeterlik algıları ile fene yönelik tutumları arasındaki ilişki. International Journal of New Trends in Arts, Sports ve Science Education,2 (1), 58-69. Serin, O., Saracaloğlu, A. S. ve Yavuz, G. (2010). The relation among candidate teachers' computer self-efficacies, attitudes towards the internet and achievements in a computer course. International Online Journal of Educational Sciences,2 (3), 666-676. Retrived from www.iojes.net. Shapka, J. D. ve Ferrari, M. (2003). Computer-related attitudes and actions of teacher candidates.Computers in Human Behavior,19 (3), 319-334. Suojanen, W. W. and Brooke, S. (1971). The management of creativity. California Management Review, 14 (1), 17-23. Sungur, N. (1992). Yaratıcı düşünme. İstanbul: Özgür Yayın Dağıtım. Şerefhanoğlu, H., Nakiboğlu, C. ve Gür, H. (2008). İlköğretim ikinci kademe öğrencilerinin bilgisayara yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. İlköğretim Online, 7 (3), 785-799. 24.12.2014 tarihinde www.ilkogretim-online.org.tr. adresinden alınmıştır. Tokinan, B. ve Bilen, S. (2011). Yaratıcı dans etkinliklerinin motivasyon, özgüven, öz- yeterlik ve dans performansı üzerindeki etkileri. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 40, 363-374. Torrance, E.P. (1988). The nature of creativity: Contemporary psychological perspectives. In R. J. Sternberg (Eds.), The nature of creativity as menifestin its testing (pp. 43-75). Cambridge: Cambridge University Press. Turnbull, M., Littlejohn, A. ve Allan, M. (2010).Creativity and collaborative learning and teaching strategies in the design disciplines, Industry and Higher Education, 24 (2), 127-133. Türk Dil Kurumu (1995). Türkçe Sözlük. Ankara: Türk Tarih Kurumu Yayınları. Usta, E. ve Korkmaz, Ö. (2010). Pre-service teachers’ computer competencies, perception of technology use and attitudes toward teaching career. International Journal of Human Sciences, 7 (1), 1335-1349. Uyangör, M. S. ve Ece, D. K. (2010). The attitudes of the prospective mathematics teachers towards instructional technologies and material development course. The Turkish Online Journal of Educational Technology, 9 (1), 213-220. 15.05.2014 tarihinde www.tojet.net. adresinden alınmıştır. Ünal, E. (2013). Öğretmen adaylarının teknoloji entegrasyonu öz-yeterlik algıları ve teknolojik pedagojik içerik bilgisi yeterlikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara. Wang, C., Shannon, D. M. ve Ross, M. E. (2013).Students' characteristics, self-regulated learning, technology self-efficacy, and course outcomes in online learning.Distance Education, 34 (3), 302-323. Willims, S. D. (2004). Personality, attitude, and leader influences on divergent thinking and creativity in organizations. European Journal of Innovation Management,7 (3), 187 - 204. Yanpar, T. (2009). Öğretmen adaylarının portfolyoları üzerinde grup olarak yaratıcılık temelli materyal geliştirmenin etkileri. Eğitim ve Bilim,34 (153), 83-98. Yavuz, D. (2009). Öğretmen adaylarının öz-yeterlik algıları ve üst bilişsel farkındalıklarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Zonguldak Karaelmas Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Zonguldak. Yavuz, G., Günhan, G., Ersoy, E. ve Narlı , S. (2013). Self-efficacy beliefs of prospective primary mathematics teachers about mathematical literacy. Journal of College Teaching and Learning,10 (4), 279-288. YÖK (1998). Eğitim fakülteleri öğretmen yetiştirme programlarının yeniden düzenlenmesi. 09.12. 2014 tarihinde www.yok.gov.tr adresinden alınmıştır YÖK (2007). Eğitim fakültesi öğretmen yetiştirme lisans programları. 26.11. 2014 tarihinde www.yok.gov.tr adresinden alınmıştır.

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.