CEMAL SEZER
(Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Tarih Bölümü, Bolu, Türkiye)
Yıl: 2015Cilt: 15Sayı: 1ISSN: 1303-0035 / 2147-3064Sayfa Aralığı: 237 - 249Türkçe

203 1
1893 BÜYÜK BOLU YANGINI
12 Kasım 1893 tarihinde Bolu çarşısında çıkan yangın ile onlarca hân, yüzlerce dükkân, yüzün üzerinde ev ve saat kulesi ile topların korunduğu bina yanmış, Yıldırım Beyazıt Cami ile üç Sıbyan Okulu zarar görmüştür. Bu yangın sebebiyle yangınzedelere ihtiyaçlarını karşılamaları, evlerini ve işyerlerini onarmaları için nakdî yardımlarda bulunulduğu gibi, onlardan birtakım vergiler de alınmamıştır. Yangınzedelere yapılan nakdî yardım içerisinde Sultan II. Abdülhamit'in bizzat göndermiş olduğu paranın yanı sıra halkın da yardımları yer almaktadır. Toplanılan miktar, Bolu'nun yerel yetkililerinden oluşan bir komisyon tarafından dağıtılmıştır. Yazışmalarda, yardım paralarının adaletli bir şekilde ve herhangi bir yolsuzluğa izin verilmeksizin muhtaç kimselere dağıtıldığı özellikle belirtilmiştir. Bu durum, yardımların yerine ulaştığını göstermesi bakımından önemlidir. Araştırmada; 1893 yılında yapılan yazışmalardan hareketle Büyük Bolu Yangınının boyutu ve etkileri incelenmeye çalışılmıştır
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Arşiv Belgeleri
  • a- Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA)**
  • Bâb-ı Âli Evrak Odası (BEO)
  • Dâhiliye Nezareti Mektubi Kalemi (DH.MKT)
  • İrade Dâhiliye (İ.DH)
  • İrade Hususi (İ.HUS)
  • İrade Orman ve Maadin (İ.OM)
  • Maârif Nezâreti Mektubi Kalemi (MF.MKT)
  • Meclis-i Vükelâ Mazbataları (MV)
  • Sadâret Hususî Maruzât Evrakı (Y.A.HUS)
  • Yayınlanmış Salnameler, Kitaplar, Makaleler ve Tezler
  • ALAN, Selami (2005), Sâmiha Ayverdi'nin Eserlerinde Üç Temel Mekân: Konak, Köşk ve Yalı, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Eskişehir: Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • AYAR, Talip (2014), "Arşiv Belgelerinde Mudurnu Yangınları (1888- 1906), Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt: 14/2, Bolu, s. 305- 327.
  • Bolu Livâsı 1921-1925 Sâlnâmesi (Giriş- Metin- Tıpkıbasım- Dizin) (2008), Hazırlayanlar: Nermin Kılıç, Ayşe Kayapınar, Bilge Kaya, Fahri Kılıç, Levent Kayapınar, Bolu: Bolu Halk Kültürünü Araştırma ve Uygulama Merkezi Yayınları: 1.
  • BOYRAZ, Ekrem Zahid (2002), Kastamonu Vilayet Gazetesi (1882- 1920), Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Konya: Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  • ERLER, Mehmet Yavuz (2002), " XIX. Yüzyılda Bazı Doğal Afetler ve Osmanlı Yönetimi, Türkler, Cilt: 13, Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, s. 762-770.
  • KILIÇ, Orhan (1999), "Mühimme Defterlerine Göre XVI. Yüzyılın İkici Yarısında Osmanlı Devleti'nde Meydana Gelen Depremler, Osmanlı, Cilt: 5, Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, s. 671-677.
  • KONRAPA, M. Zekâi (1964), Bolu Tarihi, Bolu: Bolu Vilayet Matbaası.
  • KUZUCU, Kemalettin (1999), "Osmanlı Başkentinde Büyük Yangınlar ve Toplumsal Etkileri", Osmanlı, Cilt: 5, Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, s. 687-699.
  • KUZUCU, Kemalettin (1999), "Osmanlı Döneminde İstanbul Depremleri", Osmanlı, Cilt: 5, Ankara: Yeni Türkiye Yayınları, s. 678-686.
  • Osmanlı Devri Kastamonu Vilâyeti Salnâmelerinde Bolu Sancağı (2011), Cilt: II (15-21), Haz. Güray Önal, Bolu: Bolu Belediyesi Bolu Araştırmaları Merkezi.
  • Osmanlı İmparatorluğu'nda Doğal Afetler (2001), Editör: Elizabeth Zachariadou, Çev: Gül Çağalı Güven- Saadet Öztürk, İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları: 117.
  • SAKAOĞLU, Necdet (1994), "Yangınlar -Osmanlı Dönemi-", Dünden Bugüne İstanbul Ansiklopedisi, Cilt: 7, İstanbul: Kültür Bakanlığı ve Tarih Vakfı Ortak Yangınları, s. 427-438.
  • SÜME, Mehmet (2013), Evliya Çelebi'nin İzinde Bolu, Ankara: Bengü Yayınları.
  • PAKALIN, Mehmet Zeki (1983), "Bevvâb", Osmanlı Tarih Deyimleri ve Terimleri Sözlüğü, Cilt: 1, İstanbul: Milli Eğitim Basımevi, s. 212.
  • PAKALIN, Mehmet Zeki (1983), "Yük", Osmanlı Tarih Deyimleri ve Terimleri Sözlüğü, Cilt: 3, İstanbul: Milli Eğitim Basımevi, s. 639.
  • YÜKSEL, İ. Aydın (1993), Bolu Yıldırım Bayezid Külliyesi Hamamlar ve İmaret Camii, Ankara: Kültür Bakanlığı Yayınları.

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.