MUSTAFA KEMAL YÖNTEM
(Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi)
TAHSİN İLHAN
(Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi)
Yıl: 2018Cilt: 18Sayı: 41ISSN: 2148-9424 / 2651-4265Sayfa Aralığı: 339 - 358Türkçe

183 0
BOŞANMA GÖSTERGELERİ ÖLÇEĞİNİN GELİŞTİRİLMESİ
Bu araştırmanın amacı Gottman çift terapisi temel alınarak boşanma göstergelerini ölçmeye yönelik bir araç geliştirmektir. Bu doğrultuda kapsam geçerliği ve yapı geçerliği süreçleri yürütülmüştür. Araştırma grubu Türkiye’nin 51 ilinden 313 kadın ve 187 erkek olmak üzere 500 katılımcıdan oluşmaktadır. İşlem aşamasında Türkiye’nin 4 farklı ilinden boşanmış kişilerden oluşan 10 kişi ile mülakat yapılarak nitel veri toplanmıştır. Nitel çalışmada elde edilen bulgular ve ilgili alan yazın doğrultusunda boşanma göstergeleri ölçeğinin madde havuzu oluşturulmuştur. Madde havuzu 5 uzman görüşüne sunulmuş ve ardından dil açısından anlaşılırlığının incelenmesi amacı ile 10 evli kişiye bireysel olarak uygulanmıştır. Ölçeğin yapı geçerliğini ortaya koymak amacıyla Temel Bileşenler Yöntemine dayalı Açımlayıcı Faktör Analizleri gerçekleştirilmiştir. Açımlayıcı Faktör Analizinde veri setinin yarısı kullanılmıştır. Analiz sonucunda faktör yük değeri .40 ve üstünde olan 54 maddeye ulaşılmıştır. Elde edilen 5 faktörlü yapının toplam varyansı %60.43 düzeyindedir. Açımlayıcı Faktör Analizinin ardından veri setinin diğer yarısı ile Doğrulayıcı Faktör Analizi gerçekleştirilmiştir. Test edilen modele ilişkin uyum iyiliği değerleri kabul edilebilir düzeydedir. Ölçeğin tamamına ilişkin Cronbach α iç tutarlık katsayısı 95 iken alt ölçeklere ilişkin cronbach α iç tutarlık katsayıları 78 ile .96 arasında değişmektedir. Sonuç olarak geçerlik ve güvenirliğe ilişkin bulgular ulaşılan nihai formun boşanma göstergelerini ölçebileceğine işaret etmektedir.
Sosyal > Eğitim, Eğitim Araştırmaları
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Archuleta, K. L., Grable, J. E., ve Britt, S. L. (2013). Financial and relationship satisfaction as a function of harsh start-up and shared goals and values. Journal of Financial Counseling and Planning, 24(1), p. 3.
  • Aydın, O., ve Baran, G. (2010). Toplumsal değişme sürecinde evlenme ve boşanma. Toplum ve Sosyal Hizmet, 21(2), ss. 117-126.
  • Babcock, J., Gottman, J., Ryan, K. ve Gottman, J., (2013). A component analysis of a brief psycho-educational couples’ workshop: One-year follow-up results. Journal Of Family Therapy, 35(3), pp. 252-280. Doi: 10.1111/1467-6427.12017
  • Barnacle, R. ve Abbott, D. (2009). Couple and relationship education update: the development and evaluation of a Gottman-based premarital education program: a pilot study. Journal Of Couple ve Relationship Therapy, 8(1), pp. 64-82. Doi: 10.1080/15332690802626734
  • Boşanma nedenleri araştırması. (2009). T.C. Başbakanlık Aile ve Sosyal Araştırmalar Genel Müdürlüğü. Ankara
  • Büyüköztürk, Ş. (2007). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. 8. basım. Ankara: PEGEM Akademi Yayıncılık.
  • Çiçek, Z. (2014). Boşanmanın sosyolojik analizi: Denizli kenti örneği. (Doktora Tezi). Pamukkale Üniversitesi SBE, Denizli.
  • Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G. ve Büyüköztürk, Ş. (2014). Sosyal Bilimler İçin Çok Değişkenli İstatistik SPSS ve LISREL Uygulamaları. Ankara: PEGEM Akademi Yayıncılık.
  • DeVellis, R. F. (2003). Scale development: Theory and applications. United States: Sage Publications.
  • Erbek, E., Beştepe, E., Akar, H., Eradamlar, N. ve Alpkan, R. L. (2005). Evlilik uyumu. Düşünen Adam, 18(1), ss. 39-47.
  • Firestone, R. W., ve Catlett, J. (1999). Fear of intimacy. American Psychological Association.
  • Fowler, C. ve Dillow, M., (2011). Attachment dimensions and the four horsemen of the apocalypse.Communication Research Reports, 28(1), pp. 16-26. Doi: 10.1080/08824096.2010.518910
  • Gardner, J., ve Oswald, A. J. (2006). Do divorcing couples become happier by breaking up?. Journal of the Royal Statistical Society: Series A (Statistics in Society), 169(2), pp. 319-336. Doi: 10.1111/j.1467-985X.2006.00403.x
  • Gottman, J. M. (1994a). A theory of marital dissolution and stability. Journal of Family Psychology, 7(1), pp. 57-75.
  • Gottman, J. M. (1994b). The roles of conflict engagement, escalation and avoidance in marital interaction: A longitudinal view of five types of couples. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 61 (1), pp. 6-15. Doi:10.1037/0022-006X.61.1.6
  • Gottman, J. M. (1999). The marriage clinic: A scientifically based marital therapy. New York: Norton.
  • Gottman, J. M., (2000). Martial therapy: A research- based approach. Assessing a marriage. California: Gottman Instutue.
  • Gottman, J. M. (2014). What predicts divorce?: The relationship between marital processes and marital outcomes. New York: New York Psychology Press.
  • Gottman, J. M., Coan, J., Carrere, S. ve Swanson, C. (1998). Predicting marital happiness and stability from newlywed interactions. Journal of Marriage and the Family, pp. 5-22. Doi: 10.2307/353438
  • Gottman, J. M. ve Gottman, J.S. (2012). Çiftler arasında köprüyü inşa etmek: Gottman çift terapisieğitimi 1. düzey kitabı. İstanbul: Psikoloji İstanbul.
  • Gottman, J. M., Katz, L. F. ve Hooven, C. (1996). Parental meta-emotion philosophy and the emotional life of families: Theoretical models and preliminary data. Journal of FamilyPsychology, 10(3), pp.. 243-268
  • Gottman, J. M. ve Krokoff, L. J. (1989). Marital interaction and satisfaction: a longitudinal view. Journal of consulting and clinical psychology, 57(1), p. 47. Doi:10.1037/0022-006X.57.1.47
  • Gottman, J., Shapiro, A. ve Parthemer, J. (2004). Bringing baby home: a workshop for new and expectant parents. International Journal Of Childbirth Education, 19(3), pp. 28-30 3p.
  • Gottman, J. ve Silver, N. (2014). Aşk nasıl sürdürülür. Aşk laboratuarından sırlar.(çev. S.S.Gül) İstanbul: Varlık Yayınları.
  • Gottman, J. ve Silver, N. (2015). Evliliği sürdürmenin yedi ilkesi.(çev. S.S. Gül) İstanbul: Varlık Yayınları.
  • Herrin, T. C. (2009). The Analysis of an Integrated Model of Therapy Using Structural and Gottman Method Approaches: A Case Study. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Utah State University, Utah. https://digitalcommons.usu.edu/etd/368
  • Holman, T. B. ve Jarvis, M. O. (2003). Hostile, volatile, avoiding, and validating couple-conflict types: An investigation of Gottman’s couple-conflict types. Personal Relationships, 10(2), pp. 267-282. Doi:10.1111/1475-6811.00049
  • Johnson, B. ve Christensen, L. (2014). Eğitim araştırmaları: Nitel, nicel ve karma yaklaşımlar. (S.B. Demir, Çev. Ed.). Ankara: Eğiten Kitap.
  • Kağıtçıbaşı, Ç., (2007). Kültürel psikoloji: Kültür bağlamında insan ve aile. İstanbul: Evrim Yayınevi.
  • Karney, B. R. ve Bradbury, T. N. (1995). The longitudinal course of marital quality and stability. A review of theory, method and research. Psychological Bulletin, 118, ss. 3-34.
  • Levenson, R. W., Carstensen, L. L. ve Gottman, J. M. (1993). Longterm marriage: Age, gender anda satisfaction. Psychology and Aging,5, pp.. 301-313.
  • Levenson, R. W., Carstensen, L. L. ve Gottman, J. M. (1994). Influence of age and gender on affect, physiology and their interrelations: A study of long-term marriages.Journal of Personality and Social Psychology, 67(1), pp. 56-68.
  • Levenson, R. W.ve Gottman, J. M. (1985). Physiological and affective predictors of change in relationship satisfaction. Journal of Personality and Social Psychology, 49(1), pp. 85-94.
  • Lute, M. (2015). The relationship between Gottman’s Four Horsemen of the Apocalypse, mindfulness, and relationship satisfaction. (Doktora Tezi). Indiana University, Pensilvanya.
  • Malkoç, B. (2001). The relationship between communication patterns and marital adjustment. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.
  • Nunnally, J. C. ve Bernstein, I. H. (1994). Psychometric theory.New York: McGraw Hill.
  • Prado, L. M. ve Markman, H. J. (1999). Unearthing the seeds of marital distress: What we have learned from married and remarried couples. In M. Cox ve J. Brooks Gun (Ed.), Conflict and cohesion in families: Causes and consequences. (2ndEdition)(pp. 84-105) Mahwah, New Jersey: Earlbaum.
  • Shapiro, A. ve Gottman, J. (2005). Effects on marriage of a psycho-communicative-educational intervention with couples undergoing the transition to parenthood, evaluation at 1-year post intervention. Journal of Family Communication, 5(1), pp. 1-24.
  • Shapiro, A., Nahm, E.Y., Gottman J.M., ve Content, K., (2011). Bringing baby home together: Examining the impact of a couple-focused intervention on the dynamics within family play. American Journal of Orthopsychiatry. Doi: 10.1111/j.1939-0025.2011.01102.x
  • Şencan, H. (2005). Sosyal ve davranışsal ölçümlerde güvenilirlik ve geçerlilik. Ankara: Seçkin Yayınevi.
  • Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2007). Using multivariate statistics. New York: Pearson Education.
  • Tutarel-Kışlak, Ş.ve Çabukça, F. (2002). Empati ve demografik değişkenlerin evlilik uyumu ile ilişkisi. Aile ve Toplum, 2(5), ss. 35-42.
  • Türkiye İstatistik Kurumu (2016). Aile yapısı araştırması. Erişim tarihi: 10.09.2018, http:// www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=21869
  • Tüzer, V., Tuncel, A., Göka, S., Bulut, S. D., Yüksel, F. V., Atan, A., ve Göka, E. (2010). Marital adjustment and emotional symptoms in infertile couples: gender differences.
  • Turkish Journal Of Medical Sciences, 40(2), pp. 229-237. Doi:10.3906/sag-0901-17
  • Uğur, S.B. (2014). Boşanma sürecinin akademisyen kadınlar üzerine etkileri (Akdeniz Üniversitesi örneği). (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Akdeniz Üniversitesi, SBE, Antalya.
  • Uzunoğlu, N. (2016). Türkiye’de boşanma nedenleri: Bolu ili örneği. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Abant İzzet Baysal Üniversitesi, SBE, Bolu.
  • Yıldırım, N. (2004). Türkiye’de boşanma ve sebepleri. Bilig / Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi, (28), ss. 59-81. Retrieved from http://dergipark.gov.tr/bilig/ issue/25396/267974

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.