BAHAR BARAN
(Dokuz Eylül Üniversitesi)
DİĞDEM MÜGE SİYEZ
(Dokuz Eylül Üniversitesi)
Şirin Nur KAPTANOĞLU
(Dokuz Eylül Üniversitesi)
Yıl: 2018Cilt: 14Sayı: 1ISSN: 1305-5429 / 1306-7850Sayfa Aralığı: 137 - 150Türkçe

75 3
Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Toplumsal Cinsiyet Eşitliği Algı (BÖTE-TCE Algı) Ölçeğinin Geliştirilmesi
Bu çalışmada, Bilgisayar ve Öğretim Teknolojileri Eğitimi’nde öğrenim görmekte olan öğrencilerin toplumsal cinsiyet eşitliğine yönelik algılarının belirlenebilmesi için bir ölçek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Alanyazın taraması ve yarı yapılandırılmış mülakatlar ölçeğin madde havuzunun oluşturulmasına katkı sağlamıştır. Ölçeğin kapsam geçerliğini değerlendirmek için alan uzmanları deneme maddelerini uygun, madde hafifçe gözden geçirilmeli, madde ciddi şekilde gözden geçirilmeli ve uygun değil olarak değerlendirmiştir. Bu çalışmada Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) ve Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) için iki ayrı çalışma grubu vardır. Birinci çalışma grubu olan 157 (88 erkek ve 69 kadın) öğrenciden elde edilen veriler ile madde analizi, yapı geçerliği (AFA), güvenirlik analizi ve dış ölçüt geçerliği analizi yürütülmüştür. Alt üst %27’lik gruplar belirlenerek yürütülen madde analizi sonrası 36 deneme maddesinden 15 madde kalmıştır. AFA sonrası ölçekte 14 madde kalmıştır. Ölçek tek faktörlü ve varyansın %53,89’unu açıklamaktadır. Cronbach Alfa katsayısı 0,93 olarak bulunmuştur. Dış ölçüt geçerliğini değerlendirmek için, Toplumsal Cinsiyet Algısı Ölçeği ile geliştirilmiş ölçek arasındaki ilişkiyi gösteren Pearson ilişki katsayısı 0,54 olarak bulunmuştur. Ölçekten elde edilen puanların cinsiyete göre anlamlı bir farklılık gösterdiği belirlenmiştir. Ardından 197 öğrenciden (122 erkek ve 75 kadın) elde edilen verilerle DFA yapılmış ve tek faktörlü yapı doğrulanmıştır. Bu grupta da ölçeğin Cronbach alfa katsayısı 0,95 olarak bulunmuştur. Sonuç olarak bu ölçeğin BÖTE öğrencilerinin toplumsal cinsiyet algılarını değerlendirmede geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu söylenebilir.
Sosyal > Eğitim, Eğitim Araştırmaları
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Akın, A. (2007). Toplumsal cinsiyet (gender) ayırımcılığı ve sağlık. Toplum Hekimliği Bülteni, 26(2), 1-9.
  • Altınova, H. H. ve Duyan, V. (2013). Toplumsal cinsiyet algısı ölçeğinin geçerlik güvenirlik çalışması. Toplum ve Sosyal Hizmet, 24(2), 9-22.
  • Aylaz, R., Güneş, G., Uzun, Ö. ve Ünal, S. (2014). Üniversite öğrencilerinin toplumsal cinsiyet rolüne yönelik görüşleri. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 23(5), 183-189.
  • Bryant, A. N. (2003). Changes in attitudes toward women's roles: predicting gender-role traditionalism among college students. Sex Roles, 48(3), 131-142.
  • Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G. ve Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal bilimler için çok değişkenli istatistik: SPSS ve LISREL uygulamaları. Pegem Akademi.
  • Davis, L. L. (1992). Instrument review: Getting the most from a panel of experts. Applied Nursing Research, 5(4), 194-197.
  • Engin Demir, C., Kılıç., Z. A., Çalışkan, B., Hanbay Çakır, E., Güney Karaman, N. ve Şener Özbek, Ü. (2016). Okulların toplumsal cinsiyete duyarlılık açısından değerlendirilmesi: Başlangıç durum değerlendirmesi ve ihtiyaç analizi raporu. Erişim adresi: http://etcep.meb.gov.tr/application/assets/admin/uploads/userfiles/files/arastirma_raporu. pdf
  • Esen, E., Soylu, Y., Siyez, D. M. ve Demirgürz, G. (2017). Üniversite öğrencilerinde toplumsal cinsiyet algısının toplumsal cinsiyet rolü ve cinsiyet değişkenlerine göre incelenmesi. EUluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 8(1), 46-63.
  • Gottfredson, L. S. (2004). Applying Gottfredson’s theory of circumscription and comprimise in career guidance and counseling, S.D. Brown ve R.W. Lent (Yay. haz.). Career development an cousneling: Putting theory and research to work içinde (s. 71-100). US: John Wiley & Sons.
  • Green, S. B. ve Salkind, N. J. (2008) Using SPSS for Windows and Macintosh (5th ed.). Prentice Hall.
  • Hosoda, M. ve Stone, D. L. (2000). Current gender stereotypes and their evaluative content. Perceptual and Motor Skills, 90, 1283-1294.
  • Kabasakal, Z. ve Girli, A. (2012). Üniversite öğrencilerinin kadına yönelik şiddet hakkındaki görüşlerinin, deneyimlerinin bazı değişkenler ve yaşam doyumu ile ilişkisi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 14(2), 105-123.
  • Kaya, N., Turan, N. ve Öztürk, A., (2011). Türkiye’de erkek hemşire imgesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 8(1), 16-30.
  • Kline, R. B. (2016). Principles and practice of structural equation modeling (4th ed.). New York: The Guilford Press.
  • Kulik, L. (1999). Marital power relations, resources and gender role ideology: a multivariate model for assessing effects. Journal of Comparative Family Studies. 30, 189–207.
  • Lufkin, M. E., Wiberg, M. M., Jenkins, C. R., Berardi, S. L. L., Boyer, T., Eardley, E. ve Huss, J. (2007). Gender equity in career and technical education, S.S. Klein (Yay. haz.). Handbook for achieving gender equity through education (2nd ed) içinde (s. 420- 442). New York: Routledge
  • MEB (2017). Millî Eğitim İstatistikleri Örgün Eğitim 2016-2017 yılı (1. dönem). Erişim adresi: http://sgb.meb.gov.tr/www/icerik_goruntule.php?KNO=257
  • Myers, J. (1999). Women in High Tech Fields in Science and Technology in British Columbia: Fact Sheet and Summary. Prepared for SCWIST/WISTTE Steering Committee. Erişim adresi: http://taz. cs. ubc. ca/wistte/exec summary.pdf.
  • Niles, S. ve Harris-Bowlsbey, J. (2013). 21. yüzyılda kariyer gelişimi ve müdahaleleri, F. Korkut-Owen (Çev. ed.). Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
  • Organization for Economic Co-operation and Development. (2015). The ABC of Gender Equality in Education: Aptitude, Behaviour, Confidence, PISA, OECD Publishing.
  • Parlaktuna, İ. (2010). Türkiye’de cinsiyete dayalı mesleki ayrımcılığın analizi. Ege Akademik Bakış, 10(4), 1217-1230.
  • Siyez, D. M. (2011). Gelişimsel yaklaşımlar, B. Yeşilyaprak (Yay. haz.). Mesleki rehberlik ve kariyer danışmanlığı: kuramdan uygulamaya içinde (s.174-217). Ankara: Pegem Akademi.
  • Super, D. (1954). Career patterns as a basis for vocational counseling. Journal of Counseling Development, 1, 12-20.
  • Taşıtman, A. (2015, 19 Nisan 2017)). Meslek liselerinde toplumsal cinsiyet eşitliği: Ümraniye ve Şişli Mesleki ve Teknik Anadolu Liseleri örneği. Erişim adresi: http://www.egitimreformugirisimi.org/yayin/meslek-liselerinde-toplumsal-cinsiyetesitligi/
  • Türkiye İstatistik Kurumu (2015). İşgücü istatistikleri. Erişim adresi: http://www.tuik.gov.tr/ PreHaberBultenleri.do?id=21567
  • Türkiye İstatistik Kurumu (2015). Hanehalkı bilişim teknolojileri kullanım araştırması. Erişim adresi: http://www.tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1028
  • Türkiye İstatistik Kurumu (2016). İşgücü istatistikleri. Erişim adresi: http://www.tuik.gov.tr/ PreHaberBultenleri.do?id=21573
  • Van Prooijen, J. W. ve Van Der Kloot, W. A. (2001). Confrmatory analysis of exploratively obtained factor structres. Educational and Psychological Measurement, 61(5), 777-792.
  • Volman, M. ve van Eck, E. (2001). Gender equity and information technology in education: The second decade. Review of educational research, 71(4), 613-634.
  • Women in STEM (2016). Techology, career pathways, and the gender pay gap. Erişim adresi: https://www.itu.int/en/ITU-D/Digital-Inclusion/Women-and-Girls/Girls-in-ICT-Portal /Documents/deloitte-uk-women-in-stem-pay-gap-2016.pdf
  • Yeşilyaprak, B. (2011). Mesleki rehberlik ve kariyer danışmanlığına giriş, B. Yeşilyaprak (Yay. haz.). Mesleki rehberlik ve kariyer danışmanlığı: kuramdan uygulamaya içinde (s.2-43). Ankara: Pegem Akademi.
  • Yurdugül, H. (2005). Ölçek geliştirme çalışmalarında kapsam geçerliği için kapsam geçerlik indekslerinin kullanılması. XIV. Ulusal Eğitim Bilimleri Kongresi Bildiri Özetleri içinde (s. 28-30).
  • Yükseköğretim Bilgi Yönetim Sistemi (2017). Öğrenci istatistikleri. Erişim adresi: https://istatistik.yok.gov.tr/
  • Zhang, N. (2006). Gender role egalitarian attitudes among Chinese college students. Sex Roles, 55, 545-553.

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.