Erdem HAREKET
(Kırıkkale Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, İlköğretim Bölümü, Kırıkkale, Türkiye)
Yıl: 2019Cilt: 6Sayı: 2ISSN: 2148-3485 / 2148-3272Sayfa Aralığı: 167 - 180Türkçe

67 0
Temel Eğitim Bölümü Öğrencilerinin Çocuk Haklarına Yönelik Bilişsel Algıları
Bu araştırma, temel eğitim bölümü öğrencilerinin çocuk haklarına ilişkin bilişsel algılarının belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımına uygun olarak tasarlanmıştır. Araştırma grubunu, ölçüt örneklem yöntemi ile belirlenmiş 174 temel eğitim bölümü öğrencisi oluşturmaktadır. Araştırma verileri, kelime ilişkilendirme testi ve odak grup görüşmesi aracılığıyla elde edilmiştir. Araştırmada edinilen verilerin analizleri, içerik analizi tekniği ile gerçekleştirilmiştir. Bu analiz doğrul tusunda, temel eğitim bölümü öğrencilerinin çocuk haklarına yönelik bilişsel algıları, sekiz farklı başlık altında kategorize edilmiştir. Araştırma bulguları incelendiğinde, katılımcıların çocuk haklarına ilişkin bilişsel algılarının, çocukların temel yaşam gereksinimleri olarak ele alınabilecek yaşama, güvenlik, kişi dokunulmazlığı ve vücut bütünlüğü gibi haklar olarak ifade edebileceğimiz negatif statü hakları çerçevesinde yoğunlaştığı görülmüştür. Diğer taraftan eğitim, seyahat ve sağlık hakkı gibi hakları ifade eden pozitif statü h aklar ve siyasi yaşama katılım, karar mekanizmalarına katılım, toplanma, dernek kurma hakkı ve vatandaşlık hakkı gibi haklar olarak ifade edilen aktif statü haklarına ilişkin sahip oldukları bilişsel algılarının, son derece dar bir kapsamı temsil ettiği görülmüşt ür. Araştırma sonucunda katılımcıların, çocuk hakları konusundaki algılarının ve farkındalık durumlarının geliştirilmesi gerektiği sonucuna ulaşılmıştır. Buradan hareketle lisans öğretim programlarına konu ile ilgili derslerin yerleştirilebileceği, bu derslerden ba ğımsız olarak lisans düzeyinde çocuk haklarının öğretimine yönelik çeşitli eğitim seminerlerinin, kulüp çalışmalarının ve projelerin yaygın bir biçimde gerçekleştirilebileceği önerisinde bulunulmuştur.
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Akyüz, E. (2012). Çocuk hukuku. Ankara: Pegem Akademi
  • Aldemir, E. (2014). Hemşirelik Yüksekokulu Öğrencilerinin Çocuk Hakları Konusundaki Tutumlarının Belirlenmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). İstanbul Bilim Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  • Berg, L. B. (1998). Qualitative Research methods fort he social sciences (Third Edition).Boston: Allyn & Bacon.
  • Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş. & Demirel, F. (2011). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem Akademi
  • Clair, N., Miske, S. & Patel, D. (2012). Child rights and quality education: Child-friendly schools in Central And Eastern Europe (CEE). European Education, 44(2), 5-22.
  • Covell, K., Howe, R. B. & McNeil, J. K. (2010). Implementing children’s human rights education in schools. Improving Schools, 13(2), 117-132.
  • Creswell, J. W. (2014). Araştırma deseni: Nitel, nicel ve karma yöntem yaklaşımları. Demir, S. B. (Çev. Ed.). Ankara: Eğiten Kitap.
  • Dağlı, S. K. (2015). Öğretmenlerin Çocuk Haklarına İlişkin Davranışlarının Öğrenciler Tarafından Değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi).Yeditepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, İstanbul
  • Deb, S. & Mathews, B. (2012). Children’s rights in India: Parents’ and teachers’ attitudes, knowledge and perceptions. International Journal of Children’s Rights, 20, 241–264.
  • Dündar, H. & Hareket, E. (2016). Türkiye’de ilköğretim hayat bilgisi ve sosyal bilgiler dersi öğretim programlarının çocuk hakları açısından İncelenmesi. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 5(2), 85-103.
  • Fazlıoğlu, Z. (2007). Çocuk Hakları Sözleşmesinde Yer Alan “Çocuk Hakları” Konusunda Öğretmenlerin ve Yöneticilerin Bilinç Düzeyleri. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  • Glesne, C. (2014). Nitel araştırmaya giriş. A. Ersoy, & P. Yalçınoğlu (Ed.). Ankara: Anı Yayıncılık.
  • Hareket, E. & Gülhan, M. (2017). Perceptions of students in primary education department related to children’s rights: A comparative investigation. Journal of Education and Learning, 6(2), 41-52.
  • Hareket, E. & Yel, S. (2017). Which Perceptions do we have related to our rights as child? Child rights from the perspective of primary school students. Journal of Education and Learning, 6(3), 340-349.
  • Kurt, H., Ekici, G. & Aksu, Ö. (2013). Tuz: Biyoloji öğretmen adaylarının zihinsel modelleri. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 2(4), 244-255.
  • Karaman Kepenekçi, Y. (2006). A study of university students' attitudes towards children's rights in Turkey. The International Journal of Children's Rights, 14(3), 307-318.
  • Karaman Kepenekci, Y. & Baydık, B. (2009). Attitudes of the teacher candidates of mentally handicapped children about children’s rights. Ankara University Journal of Faculty of Educational Sciences, 42(1), 329-350.
  • Kaya, S. Ö. (2011). Öğretmen Adaylarının Çocuk Hakları İle İlgili Görüşleri. (Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyonkarahisar.
  • Miles, M. B. & Huberman, A. M. (1994). An expanded sourcebook qualitative data analysis. United States of America: Sage Publications.
  • Nacaroğlu, D. (2011). ‘‘Medyada Çocuk Hakları İstismarı’’, Çocuk hakları ve medya el kitabı, (Mustafa Ruhi Şirin (haz.), İstanbul: Çocuk Vakfı Yayınları, 207-231.
  • Neslitürk, S & Ersoy, A. F. (2007). Okulöncesi öğretmen adaylarının çocuk haklarının öğretimine ilişkin görüşleri. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 3(2), 245-257.
  • Özer, Y. E. (2013). Çocuk hakları, katılım ve yerel düzeyde uygulaması: Türkiye örneği. CÜ İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 14(1), 245-258.
  • Özgirgin, S. (2004). Yöret Vakfı Çocuk Hakları Projesi. İstabul.
  • Şahin, S. & Polat, O. (2012). Türkiye’de ve dünyadaki gelişmiş ülkelerde çocuk katılım hakkı algısının ve uygulamalarının karşılaştırılması. Hukuk ve İktisat Araştırmaları Dergisi. Cilt 4, No 1, 2012 ISSN: 2146-0817.
  • Şimşek, A. (2015). Sosyal bilgiler derslerinde bir öğretim materyali olarak edebî ürünler. M. Safran (Ed.), Sosyal bilgiler öğretimi içinde (s. 390-412). Ankara: Pegem Akademi
  • Taşkın, P. (2014). Ortaöğretim Okulları Öğrencilerine Yönelik Disiplin Düzenleme Ve Uygulamalarının Çocukların Temel Hak ve Özgürlükleri Bağlamında Değerlendirilmesi. (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Topsakal, C. (2012). Knowledge Level of pre-service teachers in the faculty of education about student rights. Educational Sciences: Theory and Practice, 12(2), 766-771.
  • Türkoğlu, D. & Gültekin Akduman, G. (2013). Üniversitelerin okul öncesi eğitimi programlarında “çocuk hakları” dersi ve öğrenci görüşlerinin incelenmesi. Uluslararası Aile Çocuk ve Eğitim Dergisi, 1(2), 56-68.
  • Ulusavaş, M., Şahin, B., Dündar, Ş. & Özçelik, Ö. (2006). Öğretmen yetiştirme sistemimizde çocuk hakları bakımından bir değerlendirme (Kepirtepe Köy Enstitüsü Örneği). Muğla Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (17), 155-176.
  • Wikiquote, (2018). ‘‘Hubert Reeves’’, Erişim adresi: https://tr.wikiquote.org/wiki/Hubert_Reeves (06.08.2018 tarihinde erişilmiştir).
  • Yıldırım Doğru, S. S. (2014). Yasal düzenlemeler. İçinde Yıldırım Doğru, S.S. (Ed.), Çocuk kakları ve koruma aile refahı ve koruma. (pp:1-39). Ankara: Eğiten Kitap.

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.