Duygu AKÇAY
(Milli Savunma Bakanlığı, Ankara,Türkiye)
Bülent Devrim AKÇAY
(Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi, Ankara, Türkiye)
Özlem BOZKURT HEKİM
(Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi, Ankara, Türkiye)
Yıl: 2020Cilt: 21Sayı: Ek 1ISSN: 1302-6631Sayfa Aralığı: 70 - 77Türkçe

82 0
Çocuklarda Uyku Bozukluğu Ölçeğinin Türkçe güvenilirliği ve geçerliliği
Amaç: Bu çalışmada Çocuklarda Uyku Bozukluğu Ölçeğinin (ÇUBÖ) Türkçe geçerlilik ve güvenilirliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırma metodolojik tipte yapılmıştır. Veriler, Ankara’da iki okulda eğitim gören öğrencilerin anne-babalarından 29 Mayıs-12 Haziran 2019 tarihleri arasında toplanmıştır. Araştırma kapsamına 532 (%79.1 anne, ort. yaş: 38.1) anne-baba alınmıştır. Araştırmada veri toplamak amacıyla araştırma grubunu tanımla-yıcı sorulardan oluşan form, ÇUBÖ, Güçler ve Güçlükler Anketi (GGA) kullanılmıştır. Sonuçlar: Katılımcıların çocuklarının %56.6’sının kız ve 10.25±1.95 yaş ortalamasına sahip olduğu saptanmıştır. Cronbach alfa katsayısı 0.81 olarak bulunmuştur. Test-tekrar test arasında korelasyon katsayısı 0.87 olarak saptanmıştır (p<0.01). Faktör analizinde ölçeğin altı faktörden oluştuğu belirlenmiştir. GGA toplam ve alt boyut puanları ile ÇUBÖ toplam puanı arasındaki korelasyon yapı geçerliliği için kanıt sağlamıştır. ÇUBÖ toplam ve alt ölçek puan ortalamaları, GGA göre normal dışı kabul edilen çocuklarda daha yüksek saptanmıştır. Tartışma: Anne-baba bildirimine dayalı bir ölçek olan ÇUBÖ’nün, okul çağı Türk çocuklarında uyku sorunlarını tarayabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu saptanmıştır.
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • 1. Owens JA, Spirito A, McGuinn M, Nobile C. Sleep habits and sleep disturbance in elementary school-aged children. J Dev Behav Pediatr 2000; 21(1):27-36.
  • 2. Pagel JF, Forister N, Kwiatkowki C. Adolescent sleep disturbance and school performance: the confounding variable of socioeconomics. J Clin Sleep Med 2007; 3(1):19-23.
  • 3. Liu X, Liu L, Owens JA, Kaplan DL. Sleep patterns and sleep problems among schoolchildren in the United States and China. Pediatrics 2005; 115(Suppl.1):241-249.
  • 4. Meltzer LJ, Johnson C, Crosette J, Ramos M, Mindell JA. Prevalence of diagnosed sleep disor-ders in pediatric primary care practices. Pediatrics 2010; 125(6):e1410-e1418.
  • 5. Blunden S, Lushington K, Lorenzen B, Ooi T, Fung F, Kennedy D. Are sleep problems under-recognised in general practice? Arch Dis Child 2004; 89(8):708-712.
  • 6. Chervin RD, Archbold KH, Panahi P, Pituch KJ. Sleep problems seldom addressed at two general pediatric clinics. Pediatrics 2001; 107(6):1375-1380.
  • 7. Gregory AM, Sadeh A. Sleep, emotional and behavioral difficulties in children and adolescents. Sleep Med Rev 2012; 16:129-136.
  • 8. Ren Z, Qiu A. Sleep-related breathing disorder is associated with hyperactivity in preschoolers. Singap Med J 2014; 55:257-260.
  • 9. Miller MA, Kruisbrink M, Wallace J, Ji C, Cappuc-cio FP. Sleep duration and incidence of obesity in infants, children, and adolescents: a systematic review and meta-analysis of prospective studies. Sleep 2018; 41(4). doi: 10.1093/sleep/zsy018.
  • 10. Tan HL, Gozal D, Kheirandish-Gozal L. Obstruc-tive sleep apnea in children: a critical update. Nat Sci Sleep 2013; 5:109-123.
  • 11. Owens JA. The ADHD and sleep conundrum: a review. J Dev Behav Pediatr 2005; 26:312-322.
  • 12. Patil SP. What every clinician should know about polysomnography? Respir Care 2010; 55(9): 1179-1195.
  • 13. Chervin RD, Hedger K, Dillon JE, Pituch KJ. Pediatric sleep questionnaire (PSQ): validity and reliability of scales for sleep-disordered breathing, snoring, sleepiness, and behavioral problems. Sleep Med 2000; 1(1):21-32.
  • 14. Drake C, Nickel C, Burduvali E, Roth T, Jefferson C, Badia P. The pediatric daytime sleepiness scale (PDSS): sleep habits and school outcomes in middle-school children. Sleep 2003; 26(4):455-460.
  • 15. Fiş NP, Arman A, Ay P, Topuzoğlu A, Güler AS, Gökçe İmren S, et al. Çocuk uyku alışkanlıkları anketinin Türkçe geçerliliği ve güvenilirliği. Anado-lu Psikiyatri Derg 2010; 11(2):151-160.
  • 16. Öner P, Barut Y, Öner Ö, Üneri ÖŞ, Bodur Ş, Turgut S, et al. Çocuklarda uyku ölçeği’nin geçer-lik ve güvenirliği. Klinik Psikofarmakoloji Bülteni 2009; 19(4):382.
  • 17. Bruni O, Ottaviano S, Guidetti V, Romoli M, Inno-cenzi M. The Sleep Disturbance Scale for Chil-dren (SDSC). Construction and validation of an instrument to evaluate sleep disturbances in childhood and adolescence. J Sleep Res 1996; 5:251-261.
  • 18. Güvenir T, Özbek A, Baykara B, Arkar H, Şentürk B, İncekaş S. Güçler ve Güçlükler Anketinin (GGA) Türkçe uyarlamasının psikometrik özellik-leri. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi 2008; 152):65-74
  • 19. Tabachnick BG, Fidel LS. Using Multivariate Statistics. Fifth ed., Pearson Education, 2007, p.1008.
  • 20. Esin MN. Reliability and validity of data collection methods and tools & data collection tools. S Erdoğan, N Nahcivan, MN Esin, (Eds.), Hemşire-likte Araştırma Süreç, Uygulama ve Kritik, ikinci baskı, İstanbul: Nobel, 2015, s.716-730. (Turkish)
  • 21. Tavşancıl E. Tutumların Ölçülmesi ve SPSS ile Veri Analizi. Beşinci baskı, Ankara: Nobel Yayın-cılık, 2014.
  • 22. Yaşar M. Attitudes towards statistics scale: validity and reliability. Pamukkale University Journal of Education Faculty 2014; 36(2):59-75.
  • 23. Touchette É, Petit D, Séguin JR, Boivin M, Tremblay RE, Montplaisir JY. Associations be tween sleep duration patterns and behavioral/ cognitive functioning at school entry. Sleep 2007; 30(9):1213-1219.
  • 24. Dahl RE, Harvey AG. Sleep in children and ado-lescents with behavioral and emotional disor-ders. Sleep Medicine Clinics 2007; 2(3):501-511.
  • 25. Paavonen EJ, Almqvist F, Tamminen T, Moilanen I, Piha J, Rasanen E. Poor sleep and psychiatric symptoms at school: an epidemiological study. Eur Child Adolesc Psychiatry 2002; 11:10-17.
  • 26. Sadeh A, Pergamin L, Bar-Haim Y. Sleep in chil-dren with attention-deficit hyperactivity disorder: a meta-analysis of polysomnographic studies. Sleep Med Rev 2006; 10(6):381-398.
  • 27. Sadeh A. Consequences of sleep loss or sleep disruption in children. Sleep Medicine Clinics 2007; 2(3):513-520.
  • 28. Şen M, Arı M. Okulöncesi sosyal davranış ölçeği-öğretmen formu’nun geçerlilik ve güvenirlik çalış-ması. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakül-tesi Dergisi 2011; 44(2):1-28.

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.