Eren ÇAŞKURLU
(Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Maliye Bölümü, Ankara, Türkiye)
Erman EROĞLU
(Erciyes Üniversitesi, İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, Maliye Bölümü, Kayseri, Türkiye)
Yıl: 2020Cilt: 11Sayı: 3ISSN: 2619-9491 / 2619-9491Sayfa Aralığı: 647 - 669Türkçe

29 0
Yeni Kamu İşletmeciliği Bağlamında Kalkınma Planlarının Değerlendirilmesi: ARDL Sınır Testi Yaklaşımı
Geleneksel kamu yönetimi, refah devletinin egemen olduğu dönemde ağırlıklı olarak uygulanmıştır. Bu yaklaşımın temelinde kamu yararı ve bürokrasi yer almaktadır. Yeni kamu işletmeciliği yaklaşımı ise neoliberal düşünce çerçevesinde şekillenen ve devleti sınırlayan bir düşünce sistematiğidir. Bu kapsamda kamu harcamalarının ve kamu istihdamının azaltılmasına yönelik, özelleştirmelerin ağırlık kazandığı, deregülasyon ve kamu hizmetlerinin sunulmasında etkinlik artışını sağlayacak politikalar uygulanmıştır. Buçalışmada yeni kamu işletmeciliği yaklaşımından hareketle Onuncu ve On Birinci Kalkınma Planlarında yer alan temel politikalar incelenmektedir. Planlarda kamu işletmeciliği ile ilgili dikkat çeken hususlar özelleştirmeye verilen önem, hesap verebilirlik ve mali yerelleşme olarak sıralanabilmektedir. Yapılan değerlendirmeler sonucunda iki planda da kamu işletmeciliği özelinde konulan hedeflerin ve öngörülen politikaların yeni kamu işletmeciliği yaklaşımına vurgu yaptığı belirtilebilmektedir. Çalışmanın ampirik uygulama kısmında kamu iktisadi teşebbüslerinde yaratılan katma değerin, tarım ve sanayi sektörü büyüme hızlarına etkisi araştırılmıştır. Bu kapsamda 1985-2017 dönem aralığında söz konusu değişkenler arasında ARDL sınır testi ile eşbütünleşme ve Toda –Yamomoto testi ile nedensellik incelenmiştir. Çalışma sonucuna göre kamu iktisadi teşebbüsleri katma değerinin tarım sektörü ve sanayi sektörü büyüme hızını artırdığı ve değişkenler arasında uzun dönemli pozitif ilişkinin varlığı tespit edilmiştir.
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Akbulut, Ö. (2007). Kamu yönetiminde işletmecilik sorunu. Mülkiye Dergisi, 31(254), 73-86.
  • Aktan, C. C., & Bahçe, A. B. (2013). Kamu Tercihi perspektifinden oyun teorisi. Hukuk ve İktisat Araştırmaları Dergisi, 5(2), 93-117.
  • Alkan, B. Ş. (2018). Yeni kamu ı ̇ şletmeci ̇ li̇ği ̇ yaklaşımından hareketle kamu ı ̇dareleri̇nde mali ̇ analiż uygulaması. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, 17(UİK Özel Sayısı), 799-812.
  • Altıntaş, H. (2013). Türkiye’de petrol fiyatları, ihracat ve reel döviz kuru ilişkisi: ARDL sınır testi yaklaşımı ve dinamik nedensellik analizi. Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme Dergisi, 9(19), 1-30.
  • Araujo, J. F. F. E., & Branco, J. F. A. (2009). Implementing performance-based management in the traditional bureaucracy. Public Administration, 87(3), 557-573.
  • Ayhan, E., & Önder, M. (2017). Yeni kamu hizmeti yaklaşımı: Yönetişime açılan bir kapı. Gazi İktisat ve İşletme Dergisi, 3(2), 19-48.
  • Çetinkaya, Ö. (2012). Türkiye’de Kamu işletmeciliği ve özelleştirme (3.Baskı). Bursa: Ekin Basım Yayın Dağıtım.
  • Dura, Y. C. (2006). Kamu tercihi ̇ teorisinde kamusal etkinlik problemi. Türk İdare Dergisi, (451), 107-117.
  • Engle, R., & Granger, C. W. J. (1987). Cointegration and error-correction: Representation, estimation and testing. Econometrica, 55(2), 251-276.
  • Genç, F. N. (2010). Yeni Kamu hiż meti yaklaşımı. Türk İdare Dergisi, (466), 145-160.
  • Güler, H. (2019). Türkiye’de mali kriz sonrası kurallı maliye politikasının bir aracı olarak özelleştirme politikaları. Siyaset, Ekonomi ve Yönetim Araştırmaları Dergisi, 7(1), 77-92.
  • Güzelsarı, S. (2004). Kamu Yönetimi disiplininde yeni kamu işletmeciliği ve yönetim yaklaşımları. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi GETA Tartışma Metinleri Serisi, Ankara.
  • Hazine ve Maliye Bakanlığı (2019). 2018 Kamu İşletmeleri Raporu. https://ms.hmb.gov.tr/uploads/2019/10/2018_Kapak_Kamu_isletmeleri_apor_we.pd (Erişim Tarihi: 25.01.2020).
  • Hughes, O. E. (2014). Kamu İşletmeciliği & yönetimi (Çev. Buğra Kalkan, Bahadır Akın, Şeyma Akın). Ankara: BigBang Yayınları.
  • Johansen, S. (1988). Statistical Analysis of cointegrating vectors. Journal of Economic Dynamics and Control, 12(2-3), 231-254.
  • Johansen, S., & Juselius, K. (1990). Maximum likelihood estimation and inferance on cointegration with applications to the demand for money. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 52(2), 169-210.
  • Işıkçı, Y. M. (2017). Yeni kamu işletmeciliği perspektifinden çocuk koruma hizmetlerinin yeniden yapılandırılması. Akademik Yaklaşımlar Dergisi, 8(1 İlkbahar), 40-64.
  • Kabasakal, A., & Solak, A. O. (2008). Evrensel Hizmet yükümlülüğünün uygulanması ve Türk demiryolu sektörü. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 3(2), 137-146.
  • Kamacı, A., & Kara, S. Ş. (2019). Üçüz açık hipotezi: 1974-2015 yılları arası türkiye örneği. Uluslararası Afro-Avrasya Araştırmaları Dergisi, 4(8), 143-154.
  • Karayılmazlar, E., & Özgün, M. (2019). Tasarruflar ile dış borçlar arasındaki ilişkinin ampirik analizi: Türkiye örneği. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 37(3), 489-516.
  • Karcı, Ş. M. (2008). Yeni kamu işletmeciliği yaklaşımının temel değerleri ̇üzerine bir ıṅ celeme. Akdeniz Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, (16), 40-64.
  • Kaya, F. (2017). Kamu yönetimi yaklaşımlarının karşılaştırmalı analizi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(53), 747-755.
  • Kıran, B., & Güriş, B. (2011). Türkiye’de ticari ve finansal dışa açıklığın büyümeye etkisi: 1992-2006 dönemi üzerine bir inceleme. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(2), 69-80.
  • Kurt, A. (2018). Türkiye’de özelleştirme politikalarının ekonomik boyutu ve işçi sendikalarının özelleştirmeye yaklaşımları: 1980-2015 dönemi. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Doktora Tezi, İstanbul.
  • Kurun, İ. (2017). Yeni Kamu işletmeciliği yaklaşımının kamu hizmetlerine etkisi : Belediyeler örneği. Bartın Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 8(16), 85-106.
  • Leblebici, D. N. (2001). Disiplin ve uygulama açısından kamu yönetiminin “kimlik krizine” yeni bir bakış. Cumhuriyet Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 25(1), 15–24.
  • Lynn Jr, L. E. (2001). The myth of the bureaucratic paradigm: What traditional public administration really stood for. Public Administration Review, 61(2), 144-160.
  • Narayan, P. K. (2005). The saving and investment nexus for China: Evidence from cointegration tests. Applied Economics, 37(17), 1979- 1990.
  • Newman, J. (2000). Beyond the new public management? Modernizing public services. İçinde J. Clarke, S. Gewirtz, & E. McLaughlin (Ed.), New managerialism, new welfare (ss. 45-61). Sage London.
  • Olsen, J. P. (2006). Maybe it is time to rediscover bureaucracy. Journal of Public Administration Research and Theory, 16(1), 1-24.
  • Övgün, B. (2009). Türkiye’de kamu ık̇ tisadi teşebbüsü olgusu. http://mulkiye.org.tr/wpcontent/ uploads/2015/09/41.pdf (Erişim Tarihi: 15.11.2019).
  • Pesaran, H., Shin, Y., & Smith, R. J. (2001). Bounds testing approaches to the analysis of level relationships. Journal of Applied Econometrics, 16, 289-326. Polidano, C. (1999). Public management reform in developing countries. Working Paper No 13.
  • Sarısu, A. (2008). Hükümetlerimiz ve özelleştirme uygulamaları. Yaklaşım Dergisi, (190), 213-220.
  • Şener, H. E. (2007). Kamu yönetiminde postmodernizm. İçinde Ş. Aksoy & Y. Üstüner (Ed.), Kamu yönetimi: Yöntem ve sorunlar (ss. 31–47). Ankara: Nobel.
  • Sobacı, M. Z. (2006). Türkiye’de kamu yönetimi reformlarının "yeni kamu işletmeciliği" perspektifinden bir degerlendirmesi. Akademik Araştırmalar Dergisi, (28), 71-86.
  • Soeters, J. L., & Tessema, M. T. (2004). Public management in developing countries: Some notes on Eritrea. International Review of Administrative Sciences, 70(4), 623-635.
  • Stiglitz, J. E. (1998). An agenda for development in the twenty-first century. Annual World Bank Conference on Development Economics 1997, 17–31. World Bank Washington DC.
  • Tuncer, A., & Usta, S. (2013). İki kriz arasında yönetim : Yeni kamu işletmeciliği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (30), 181-195.
  • T.C. Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı, T. (2019). On Birinci Kalkınma Planı (2019-2023). http://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2019/07/OnbirinciKalkinmaPlani.pdf (Erişim Tarihi: 20.11.2019).
  • T.C. Kalkınma Bakanlığı. (2013). Onuncu Kalkınma Planı (2014-2018). http://www.sbb.gov.tr/wpcontent/ uploads/2018/11/Onuncu-Kalkınma-Planı-2014-2018.pdf (Erişim Tarihi: 25.11.2019).
  • Yamaçli, D. S., & Saatçi, M. (2016). Türkiye'de tüketici enflasyonunun iktisadi belirleyicileri: ARDL Analizi. Business and Economics Research Journal, 7(3), 53-71.
  • Yavuz, N. Ç. (2006). Türkiye'de turizm gelirlerinin ekonomik büyümeye etkisinin testi: Yapısal kırılma ve nedensellik analizi. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 7(2), 162-171.
  • Yıldırım, M. (2009). Modernizm, postmodernizm ve kamu yönetimi. Uluslararası Insan Bilimleri Dergisi, 6(2), 380-397.
  • Yıldırım, M. (2011). Pragmatizm ve yeni kamu işletmeciliği. H. Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 29(1), 187- 208.

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.