FERAHİM YEŞİLYURT
(Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Bölümü, İstanbul, Türkiye)
Yıl: 2020Cilt: 15Sayı: 2ISSN: 2667-5609 / 2667-5609Sayfa Aralığı: 1349 - 1365Türkçe

60 0
Okul Psikolojik Danışmanlarının Gözünden Sosyal Medya, Siber Zorbalık ve Bilgisayar Oyunları ile İlgili Nitel Bir Çalışma
İnternet günümüzde hızla yaygınlaşarak her yaştan kullanıcıyı kendisine çekmektedir. Artan kullanımla birlikte bazı sorunlar da ortaya çıkmaya başlamıştır. Psikolojik danışmanların okul ortamında öğrencilerle internetle ilişkili olarak ne tür sorunlarla karşılaştıklarını belirlemek amacıyla yapılan bu araştırmada okul psikolojik danışmanlarıyla görüşülmüştür. Araştırmada Nitel araştırma yöntemlerinden Fenomenoloji yaklaşımı tercih edilmiştir. 2018 yılında yarı yapılandırılmış görüşme yöntemiyle veriler toplanmıştır. Görüşmede beş açık uçlu soru sorulmuştur. Psikolojik danışmanlara; okulda internet ile bağlantılı hangi sorunlarla karşılaştıkları, nelere şaşırdıkları, öğrencilerden neler öğrendikleri, yaptıkları çalışmalar, bu konuda eğitim ihtiyacı ve eğitimden beklentileri ile ilgili sorular sorulmuştur. Çalışmada amaçlı örnekleme yöntemiyle İstanbul ilinde görev yapan yirmi beş psikolojik danışmana ulaşılmıştır. Elde edilen bulgular ışığında psikolojik danışmanların internetle ilgili sorunlarda kendilerini yeterli hissetmedikleri ve hizmet içi eğitime ihtiyaç duydukları bulunmuştur. Psikolojik danışmanlar sosyal medya ve bilgisayar oyunları konusunda hizmet içi eğitime ihtiyaç duymaktadırlar. Hizmet içi eğitimde kuramsal bilgilerden çok uygulamaya dönük eğitimlere ihtiyaç duydukları saptanmıştır. Milli Eğitim Bakanlığı yetkilileri psikolojik danışmanların internetle ilgili konularda bilgi ihtiyacını karşılamaya yönelik özellikle sosyal medya kullanımı ve bilgisayar oyunları konularında hizmet içi eğitim planları hazırlamaları ve bu eğitimlerin içeriğinin mümkün olduğunca uygulamaya yönelik çalışmalar olması önerilmektedir. Psikolojik danışmanların zamanlarını daha etkili kullanmaları açısından öğrencilere yönelik bilgisayar oyunları, sosyal medya bağımlılığı ve siber zorbalık konularıyla ilgili grup rehberliği etkinlikleri yapmaları faydalı olacaktır.
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Arıcak, O. T. (2009). Üniversite öğrencilerindeki siber zorbalık davranışlarının bir yordayıcısı olarak psikiyatrik belirtiler. Eurasian Journal of Educational Research, 34, 167-184.
  • Arslan, N. Psikolojik Danışmanlarda Tükenmişlik: Nitel Araştırma Örneği. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 8(15), 7-7. https://doi.org/10.26466/opus.419320
  • Ayas, T. (2012). Lise öğrencilerinin internet ve bilgisayar oyun bağımlılık düzeylerinin utangaçlıkla ilişkisi. Kuram ve Uygulamada Eğitim Bilimleri, 12(2), 627-636.
  • Ayas, T., & Horzum, M. B. (2012). İlköğretim öğrencilerinin sanal zorba ve mağdur olma durumu. İlköğretim Online, 11(2).
  • Aydoğan, D., Dilmaç, B., & Deniz, E. (2009). İlköğretim öğrencilerinde sosyal destek ve siber zorbalığın incelenmesi. 18. Ulusal Eğitim Bilimleri Kurultayı’nda sunulmuş sözlü bildiri. Ege Üniversitesi, İzmir. https://doi.org/10.17860/mersinefd.282384
  • Ceyhan, E. (2008). Ergen ruh sağlığı açısından bir risk faktörü: İnternet bağımlılığı. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 15(2), 109-116. https://doi.org/10.14527/9786053644590
  • Çetinkaya, M. (2013). İlköğretim öğrencilerinde internet bağımlılığının incelenmesi. Yayınlanmamış Doktora Tezi . DEÜ Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
  • Desai, R. A., Krishnan-Sarin, S., Cavallo, D., & Potenza, M. N. (2010). “Video-Gaming Among High School Students: Health Correlates, Gender Differences, And Problematic Gaming”. Pediatrics,126 (6), e1414-e1424 https://doi.org/10.1542/peds.2009-2706
  • Doğan, A. (2013). İnternet bağımlılığı yaygınlığı. Yayınlanmamış Doktora Tezi. DEÜ Eğitim Bilimleri Enstitüsü.
  • Erdur-Baker, Ö., & Kavşut, F. (2007). Akran Zorbalığının Yeni Yüzü: Siber Zorbalık. Eurasian Journal of Educational Research (EJER), (27).
  • Gökçearslan, Ş., & Günbatar, M. S. (2012). Ortaöğrenim öğrencilerinde internet bağımlılığı. Eğitim Teknolojisi Kuram ve Uygulama, 2(2), 10-24.
  • Hamamcı, Z. (2007). Gelişen Psikolojik Danışma ve Rehberlik (Meslekleşme sürecinde ilerlemeler). Nobel Yayın Dağıtım.
  • Horzum, M. B. (2011). İlköğretim öğrencilerinin bilgisayar oyunu bağımlılık düzeylerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Eğitim ve Bilim, 36(159). https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.379886
  • Kaya, A. & Çivitçi, A. (2004). Okul Psikolojik Danışma ve Rehberlik Programlarının Geliştirilmesi (Ed: Gürhan Can). Psikolojik Danışma ve Rehberlik (ss. 227-254). Pegem Yayıncılık. https://doi.org/10.14527/9789756802656.08
  • Kayri, M., & Gunuc, S. (2010). An Analysis of Some Variables Affecting the Internet Dependency Level of Turkish Adolescents by Using Decision Tree Methods. Educational Sciences: Theory and Practice, 10(4), 2487-2500.
  • Keklik, İ. (2016). Psikolojik danışma alanının hak savunuculuğu bağlamında birey ötesi sorumlulukları. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(33). https://doi.org/10.14527/9786053184614.09
  • Korkut, F. (2003b). Rehberlikte önleme hizmetleri. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 9, 441-452.
  • Korkut-Owen, F. & Owen, D. W. (2008). Okul Psikolojik Danışmanlarının Rol ve İşlevleri: Yöneticiler ve Psikolojik Danışmanların Görüşleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Dergisi, 41(1), 204-218. https://doi.org/10.1501/egifak_0000000199
  • Özyürek, R. (2009). Okullarda psikolojik danışma ve rehberlik uygulamaları ve öğrencilere sağlanan süpervizyon olanakları: Ulusal bir tarama çalışması. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi, 4(32), 54-63 https://doi.org/10.14527/9789756802656.03
  • Öztabak, M. Ü. Problemli İnternet Kullanımı Olan Ergenlerin İnternet Kullanımına İlişkin Duygu ve Görüşlerinin İncelenmesi. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 8(15), 11- 11. https://doi.org/10.26466/opus.419667
  • Peker, A., & Eroğlu, Y. (2010). Erkek öğrencilerde siber zorba ve kurban olmanın yordayıcısı olarak internet bağımlılığı. Sünbül, AM ve Şahin, İ.(Eds.), 4, 862-867.
  • Savaş, A. C., & Hamamcı, Z. (2010). Okullarda rehberlik hizmetlerinin internet üzerinden yürütülmesine ilişkin veli, öğrenci ve psikolojik danışmanların görüşlerinin incelenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 27(27), 147-158. https://doi.org/10.17556/erziefd.405142
  • Sağlık Bakanlığı (2011). “Sağlık Bakanlığı Ulusal Ruh Sağlığı Eylem Planı”. [Online]: http://www.saglik.gov.tr/TR/dosya/173168/h/ulusal-ruh-sagligi-eylemplani.(2019, Mayıs 15) https://doi.org/10.1501/kriz_0000000204
  • Seğmenli, S. (2001). Rehber öğretmenlerin tükenmişlik düzeylerinin incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü. https://doi.org/10.18506/anemon.520901
  • Taş, İ.(2018) Ergenlerde İnternet Bağımlılığı ve Psikolojik Belirtilerin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(1), 31-41. https://doi.org/10.18506/anemon.310973
  • Türkiye İstatistik Kurumu. Hanehalkı Bilişim Teknolojileri Kullanım Araştırması, (2016, Mart16) . TUİK Haber Bülteni Sayı 21779. http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=21779 https://doi.org/10.18074/cnuiibf.395
  • American Psychiatric Association, Asparouhouv, T., Muthén, B. O., Beidel, D., Turner, S., Young, B., ... & Pallanti, S. Van Rooij, AJ, Schoenmakers, TM, Vermulst, AA, Van Den Eijnden, RJJM, & Van De Mheen, D.(2011). Online video game addiction: identification of addicted adolescent gamers. Addiction, 106(1), 205-212. https://doi.org/10.1111/j.1360- 0443.2010.03104.x
  • Yaman, E.,& Peker, A. (2012). Ergenlerin siber zorbalık ve siber mağduriyete ilişkin algıları. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 11(3), 819-833.
  • Yeşilyurt, F. (2014). Ergenlerin çevrim içi oyunlardaki deneyimleri ve oyuna ilişkin tutumlarının incelenmesi. Doktora Tezi, İstanbul Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü. İnfografik (2019, mayıs 10) https://www.aa.com.tr/tr/info/infografik/11481

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.