Tuba ÇENGELCİ KÖSE
(Anadolu Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Bölümü, Eskişehir, Türkiye)
Sercan BURSA
(Anadolu Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Bölümü, Eskişehir, Türkiye)
Yıl: 2020Cilt: 33Sayı: 2ISSN: 2667-6788Sayfa Aralığı: 372 - 388Türkçe

40 0
SOSYAL BİLGİLER ÖĞRETMEN ADAYLARININ HUKUK OKURYAZARLIĞINA İLİŞKİN ALGILARI
Hukuk, toplum yaşamını düzenleyen temel unsurlardan biridir. Hukuk okuryazarlığı ise hukuk sistemi, hukukla ilgili temel kavramlar ve hukuki sistemin işleyişi ile ilgili bilgi sahibi olarak bu bilgileri kullanmayı içeren çok boyutlu bir yapı sergilemektedir. Hukuk okuryazarlığı 2018 Sosyal Bilgiler Öğretim Programında yer alan temel becerilerden biridir. Bu çalışmanın amacı Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlığına ilişkin algılarını belirlemektir. Araştırmada nitel araştırma yöntemi kapsamında olgubilim deseni kullanılmıştır. Çalışmaya 2017-2018 öğretim yılında bir devlet üniversitesinde Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Programında öğrenim gören 12 öğretmen adayı katılmıştır. Araştırmada veri toplama aracı olarak yarı yapılandırılmış görüşme kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler tümevarım analizi yoluyla analiz edilmiştir. Araştırma sonuçlarına göre öğretmen adayları hukuk kavramını kurallar, hak ve düzen temaları çerçevesinde tanımlamaktadır. Araştırma sonuçları Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlığını hukukla ilgili temel kavramları bilme, hukuki işleyişi bilme ve haklarını kullanabilme biçiminde tanımladıklarını göstermektedir. Araştırma verileri Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlığı konusundaki görüşlerini biçimlendiren üç temel kaynak olduğunu göstermektedir. Bu kaynaklar öğretmen adaylarının öğrenim yaşamlarında aldıkları dersler, yaşam deneyimleri ve güncel olaylardır. Sosyal Bilgiler öğretmen adayları Sosyal Bilgiler dersinin öğrencilere hukuk okuryazarlığı becerilerinin kazandırılması açısından önemli bir rol oynadığını düşünmektedirler. 
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Bilder, M. S. (1999). The lost lawyers: Early american legal literates and transatlantic legal culture. Yale Journal of Law and the Humanities, 11, 47-112.
  • Bilge, N. (1997). Hukuk başlangıcı hukukun temel kavram ve kurumları. (12. baskı). Ankara: Turhan Kitabevi Yayınları.
  • Çengelci Köse, T. (2017). Hukuk ve adalet dersi öğretim programı ve öğretim materyalinde değerler. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(51), 656-664. doi: 10.17719/jisr.2017.1801.
  • Çengelci Köse, T., Gürdoğan Bayır, Ö. Köse, M., & Yıldırım Polat, A. (2019). Öğretmen adaylarının bakış açısıyla adalet değeri. KALEM International Journal of Education and Human Sciences, 9(1), 67-93. doi: 10.23863/kalem.2019.120.
  • Davies, T. A. (2009). The worrisome state of legal literacy among teachers and administrators. Canadian Journal for New Scholars in Education, 2(1), 1-9.
  • Dural, M., & Sarı, S. (2009). Türk özel hukuku Cilt I. temel kavramlar ve medeni kanunun başlangıç hükümleri. (4. baskı). İstanbul: Filiz Kitabevi.
  • Görmez, E. (2018). Güncellenen Sosyal Bilgiler programının politik okuryazarlık becerisi bakımından yeterliliği. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6(STEMES’18), 109-114. doi: 10.18506/anemon.464391.
  • Kara, H. (2017). Sosyal Bilgiler öğretmen adaylarının hukuk okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim bilimleri Enstitüsü, Muğla.
  • Kara, H., & Tangülü, Z. (2017). Sosyal Bilgiler öğretim programında hukuk ve politik okuryazarlığı üzerine bir durum incelemesi. Araştırma ve Deneyim Dergisi, 2(1), 1-28.
  • Klenke, K. (2016). Qualitative research in the study of leadership. (2nd ed.). Howard House, UK: Emerald Group Publishing Limited. https://ebookcentral.proquest.com/lib/anadolu/reader.action?docID=4500561
  • Marzooghi, R., Sadeghi, M. H., Mohammadi, M., Karimi, M. H., & Hammadzadeh, K. M. (2016). Comparative study of legal literacy level of the elementary and secondary school teachers. Journal of Politics and Law, 9(9), 119-125. doi: 10.5539/jpl.v9n9p119.
  • Mirabile, C. (2013). A comparison of legal literacy among teacher subgroups. (Doctorate dissertation). Virginia Commonwealth University, USA.
  • Moswela, B. (2008). Knowledge of educational law: An imperative to the teacher’s practice. International Journal of Lifelong Education, 27(1), 93–105. doi: 10.1080/02601370701803633.
  • Oğuz, S. (2013). Ortaokul öğrencilerinin Sosyal Bilgiler eğitimi çerçevesinde hukuk okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi. (Yayımlanmamış doktora tezi). Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
  • Öztan, B. (2006). Medeni hukuk’un temel kavramları. (21. baskı). Ankara: Turhan Kitabevi Yayınları.
  • Schimmel, D., & Militello, M. (2007). Legal literacy for teachers: A neglected responsibility. Harvard Educational Review, 77(3), 257-284.
  • Stewart, D. (1998). Legalisation of education: Implications for principals’ professional knowledge. Journal of Educational Administration, 36(2), 129–147.
  • White, J. B. (1983). The invisible discourse of the law: Reflections on legal literacy and general education. University of Colorado Law Review, 54, 143-159.
  • Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2013). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin Yayıncılık.

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.