Özgür BAKER ERDUR
(Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, Eğitim Bilimleri Bölümü, Ankara, Türkiye)
Fatma KAVŞUT
(Muallim Naci Lisesi, Ankara, Türkiye)
Yıl: 2007Cilt: 0Sayı: 27ISSN: 1302-597X / 2528-8911Sayfa Aralığı: 31 - 42Türkçe

421 0
Akran Zorbalığının Yeni Yüzü: Siber Zorbalık
Problem Durumu: Bilgi ve iletişim teknolojileri sağladığı sayısız faydanın yanı sıra bazı olumsuzlukların yaşanmasına da aracı olmaktadır. Bu olumsuzluklardan birisi okullarda zaten bir sorun olan akran zorbalığına yeni bir boyut katmasıdır. Siber zorbalık ya da elektronik zorbalık olarak adlandırılan bu zorbalık, diğer ülkelerde yeni çalışılmaya başlanmış, ülkemizde ise henüz çalışılmamış bir konudur. Araştırmanın Amacı: Çalışmanın amacı, lise öğrencilerinin siber zorbalık deneyimlerini, internet ve cep telefonu kullanma sıklıklarını incelemektir. Böylece, bir yandan bilgi ve iletişim teknolojilerinin gençler üzerinde oluşturduğu etkilere dikkat çekerken, diğer yandan da yeni bir kavram olan siber zorbalık kavramını ve etkilerini tanımlayarak, bu konuda farkındalık kazandırma hedeflemektedir. Yöntem: Çalışmanın katılımcılarını 228 gönüllü lise öğrencisi (%44'ü erkek, %55'i kız) oluşturmuştur. Öğrencilerin yaşlan 14 ile 19 arasında değişmekte çoğunluğunu ise 16 yaşındakiler oluşturmaktadır. Bu çalışmada siber zorbalığın biçimlerini ve yaygınlığını belirlemek üzere geliştirilen siber zorba ve siber kurban olma durumunu sorgulayan iki paralel formu olan ölçüm aracı kullanılmıştır. Veriler betimleyici ve karşılaştırmak istatistikler kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular ve Sonuçlar: Sonuçlar diğer ülkelerde karşılaşılan siber zorba veya siber kurban olma durumlarının ülkemizde de yaşandığını göstermektedir. Erkek öğrenciler kız öğrencilere oranla hem daha fazla siber zorbalık yaptıklarını hem de daha fazla siber zorbalığa maruz kaldıklarını bildirmişlerdir. Ayrıca internet temelli iletişim kaynaklarının kulanımı ile siber zorba ya da kurban olma arasında positif yönde ilişki bulunmuşken, okul türü, ailenin ekonomik geliri, yaş ve sınıf değişkenlerinin siber zorba ya da siber kurban olma ile ilişkili olmadığı gözlenmiştir. Öneriler: Siber zorbalığın önlenmesi için hem okul personeline hem de ailelere önemli sorumluluklar düşmektedir. Bu sorumluluklardan en önemlisi çocuklara etkin supervizyon sağlamak ve bilgi ve iletişim teknolojilerinin kullanımı konusunda sorumluluk duygusu ve etiksel anlayış kazandırmaktır.
DergiAraştırma MakalesiErişime Kapalı
  • Bargh, J.A. ve McKenna, K.Y.A (2004). The internet and social life. Annual Review of Psychology, 55,573-590.
  • Belsey, (2006) Cyberbullying: An Emerging Threat to the Always On Generation. (10.10.2006) http://www.cyberbullying.ca
  • Beran, T. ve Li, Q. (2005). Cyber-Harassment: A study of a new method for an old behavior. Journal of Educational Computing Research, 32,265-277.
  • Campbell, M. A. (2005). Cyber bullying: An old problem in a new guise? Australian Journal of Guidance and Counseling, 15,68-76.
  • Erdur-Baker, Ö., Yerin-Güneri, O. ve Akbaba-Altun, S (2006). Bilgi ve iletişim teknolojileri çocukları ve gençleri nasıl etkiliyor? MEB, 1. Şiddet ve Okul: Okul ve Çevresinde Çocuğa yönelik Şiddet ve Alınabilecek Tedbirler. Uluslarası Katılımlı Sempozyum. 28-31 Mart 2006. İstanbul.
  • Li, Q. (2005a). Gender and CMC: A review on conflict and harassment. Australian Journal of Educational Technology, 22,382-406.
  • Li, Q. (2005). New bottle but old wine: Aresearch of cyber bullying in schools. Computers in Human Behavior. (01.11.2006). www.elsevier.com/locate/comphumbeh.
  • Li, Q. (2006). Cyberbullying in schools: A research of gender differences. School Psychology international, 27,157-170.
  • Hinduja, S. ve Patchin, J. W. (2005). Research summary: Cyberbullying victimization. Preliminary findings from an online survey of Internet-using adolescents. (http: //cyberbullying.us).
  • Keith, S. ve Martin, M. E. (2005). Cyber-bullying: Creating a culture of respect in a cyber world. Reclaiming Children and Youth, 13,224-228.
  • Green, S. B., ve Salkind, N. J. (2005). Using SPSS for Windows and Macintosh: Analyzing and understanding data (4th ed.). Upper Saddle River, NJ: Pearson Education.Harman,
  • NCH ve Tesco Mobile (2005). Putting u in the picture-Mobile bullying survey of 2005. www.stoptextbully.com.
  • Nelson, M. (2003). School bullies going high tech. ( 11.29.2005) http://canoe.ca/NewsStand/-LondonFreePress/2003/09/02/174030.
  • NTVMSNBC, 'Haydarpaşa Lisesinde Skandal', http://www.ntvmsnbc.com/news/-387O24.asp.
  • Patchin, J. W. ve Hinduja, S. (2006). Bullies move beyond the schoolyard. A preliminary look at cyberbullying. Youth Violence and Juvenile Justice, 4,148-169.
  • Sabah, 'Bu da öğretmene öğrenci terörü.' http://www.sabah.com.tr/2006/10/04/gndl38.html
  • Strom, P. ve Strom, R. (2004). Bullied by mouse. (28.07.2006). http://www.childresearch.net/-RESOURCE/RESEARCH/2004/MEMBER35.HTM.
  • Willard, O. (2006). An Educator's guide to cyberbullying and cyberthreats. Center for Safe and Responsible Internet Use. http://cyberbully.org. or http://csriu.org).

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.