ORHAN GÜNDÜZ
(İnönü Üniversitesi, Battalgazi Meslek Yüksekokulu, Malatya, Türkiye)
Yıl: 2015Cilt: 21Sayı: 4ISSN: 1300-7580 / 2148-9297Sayfa Aralığı: 525 - 537Türkçe

40 0
Bulanık Veri Zarflama ile Kuru Kayısı Yetiştiren İşletmelerin Etkinlik Analizi
Bu çalışmada, kuru kayısı yetiştiren işletmelerin bulanık veri zarflama yöntemiyle etkinliğinin ölçülmesi amaçlanmıştır. Tarımsal ürünlerin genelinde olduğu gibi kuru kayısı üretimi de belirsizlik şartlarında gerçekleştirilir, dolayısıyla işletmelerin girdi ve çıktılarına ait veriler kesin değerler değildirler. Kesin olmayan verilerle klasik veri zarflama analizi yapılarak elde edilen etkinlik skorları yansız ve tutarlı olmadığından, güvenilir ve sağlam sonuçlara ulaşmak için önerilen yöntemlerden birisi bulanık veri zarflama yöntemidir. Araştırmada Kao & Liu tarafında önerilen ve α kesim düzeylerine göre etkinlik ölçen yaklaşım kullanılmıştır. Bu yaklaşım ile etkinlik skoru tahmin etmek için Malatya ili Battalgazi ilçesinde kuru kayısı yetiştiren 46 işletmenin girdi ve çıktı verileri kullanılmıştır. Bulanık Veri Zarflama Analizi ile işletmelerin etkinlik sınırlarının 0.899-0.909 arasında değiştiği belirlenmiştir. Klasik veri zarflama analizi nokta etkinlik skoru tahmin ettiğinden, bulanık veri zarflama analiz ile tahmin edilen ve sınır değerleri ile ifade edilen etkinlik skorları, karar alıcılara işletmenin göreli etkinliği hakkında farklı belirsizlik düzeyleri itibariyle fikir verme avantajına sahiptir.
Fen > Temel Bilimler > Çevre Bilimleri
DergiAraştırma MakalesiErişime Açık
  • Akyüz M H (2005). Tedarikçi seçimi problemine bir bulanık veri zarflama analizi yaklaşımı. Yüksek Lisans Tezi, Galatasaray Üniversitesi FBE Endüstri Mühendisliği Anabilim Dalı (Basılmamış), İstanbul
  • Banker R D & Chang H (2006). The super-efficiency procedure for outlier identification not for ranking efficient units. European Journal of Operational Research 175(2): 1311–1320
  • Banker R D, Charnes A & Cooper W W (1984). Some models for estimating technical and scale inefficiencies in data envelopment analysis. Management Science 30(9): 1078-1092
  • Cazals C, Florens J P & Simar L (2002). Nonparametric frontier estimation: A robust approach. Journal of Econometrics 106(1): 1-25
  • Charnes A, Cooper W W & Rhodes E (1978). Measuring the efficiency of decision making units. European Journal of Operational Research 2(6): 429–444
  • Chen C B & Klein C M (1997). A simple approach to ranking a group of aggregated fuzzy utilities. IEEE Trans Systems Man and Cybernetics-Part B: Cybernetics 27(1): 26-35
  • Coelli T, Rao D S P & Battese G E (1998). An Introduction to Efficiency and Productivity Analysis. Kluwer Academic Publishers, Boston, USA
  • Çiçek A & Erkan O (1996). Tarım Ekonomisinde Araştırma ve Örnekleme Yöntemleri. Gaziosmanpaşa Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları: 12, Ders Notları Serisi: 6, Tokat
  • Deniz N (2009). Türkiye’deki illerin kaynak kullanımlarına göre göreli etkinliklerinin klasik ve bulanık veri zarflama analizi yöntemleri ile belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Anadolu Üniversitesi FBE İstatistik Anabilim Dalı (Basılmamış), Eskişehir
  • Despotis D K & Smirlis Y G (2002). Continuous optimization data envelopment analysis with imprecise data. European Journal of Operational Research 140(1): 24-36
  • Farrell M J (1957). The measurement of productive efficiency. Journal of the Royal Statistical Society, Series A General 120(3): 253-290
  • Gündüz O (2002). Malatya ili merkez ilçede kayısı yetiştiriciliği yapan işletmelerin ekonomik analizi üretim ve pazarlama sorunları. Doktora Tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi FBE Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı (Basılmamış), Tokat
  • Gündüz O, Ceyhan V, Esengün K & Dağdeviren M (2010). Kayısı yetiştiriciliği yapan işletmelerde ekonomik etkinlik: Darende ilçesi örneği. Türkiye IX Tarım Ekonomisi Kongresi (I), 22-24 Eylül, Şanlıurfa, s. 135-142
  • Gunduz O, Ceyhan V & Esengun K (2011). Measuring the technical and economic efficiencies of the dry apricot farms in Turkey. Journal of Food Agriculture & Environment 9(1): 319-324
  • Güneş T (2006). Bulanık veri zarflama analizi. Yüksek Lisans tezi, Ankara Üniversitesi FBE İstatistik Anabilim Dalı (Basılmamış), Ankara
  • Guo P & Tanaka H (2001). Fuzzy DEA: A Perpetual Evaluation Method. Fuzzy Sets and Systems 119(1): 149-160
  • Hadi-Vencheh A & Matin R K (2011). An application of IDEA to wheat farming efficiency. Agricultural Economics 42(4): 487-493
  • Kao C & Liu S T (2000). Fuzzy efficiency measures in data envelopment analysis. Fuzzy Sets and Systems 113(3): 427-437
  • Kuosmanen T & Johnson A L (2010). Data envelopment analysis as nonparametric least squares regression. Operations Research 58(1): 149-160
  • Kuosmanen T, Post T & Scholtes S (2007). Nonparametric tests of productive efficiency with errors in variables. Journal of Econometrics 136(1): 131-162
  • Leon T, Liern V, Ruiz J L & Sirvent I (2003). A fuzzy mathematical programming approach to the assessment of efficiency with DEA models. Fuzzy Sets and Systems 139(2): 407–419
  • Lertworasirikul S, Fanga S C, Joines J A & Nuttle H L W (2003). Fuzzy data envelopment analysis (DEA): A possibility approach. Fuzzy Sets and Systems 139(2): 379–394
  • Liu S (2008). A fuzzy DEA/AR approach to the selection of flexible manufacturing systems. Computers & Industrial Engineering 54(1): 66–76
  • Mugera A W (2013). Measuring technical efficiency of dairy farms with imprecise data: a fuzzy data envelopment analysis approach. Australian Journal of Agricultural and Resource Economics 57(4): 501–519
  • Oruç K O (2008). Veri zarflama analizi ile bulanık ortamda etkinlik ölçümleri ve üniversitelerde bir uygulama, Doktora Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi SBE (Basılmamış), Isparta
  • Özkan B, Hatırlı S A, Öztürk E & Aktaş A R (2011). Antalya ilinde serada domates üretiminin kâr etkinliği analizi, Tarım Bilimleri Dergisi 17(1): 34-42
  • Scheel H (2000). Efficiency Measurement System Version 13 (http://www.wisouni-dortmund.de/lsfg/or/scheel/ ems)
  • Sefeedpari P, Rafiee S H, Akram A & Mousavi-Avval S H (2012a). Application of fuzzy data envelopment analysis for ranking dairy farms in the view of energy efficiency. Journal of Animal Production Advances 2(6): 284-294
  • Sefeedpari P, Rafiee S H & Akram A (2012b). Selecting energy efficient poultry egg producers: a fuzzy data envelopment analysis approach. International Journal of Applied Operational Research 2(2): 77-88
  • Sengupta J K (1992). A fuzzy system approach in data envelopment analysis. Computers and Mathematics with Applications 24(8-9): 256–266
  • Shokouhi A H, Hatami-Marbini A, Tavanac M & Saati S (2010). A robust optimization approach for imprecise data envelopment analysis. Computers & Industrial Engineering 59(3): 387–397
  • Simar L & Wilson P W (2000). A general methodology for bootstrapping in non-parametric frontier models. Journal of Applied Statistics 27(6): 779-802
  • Şafak İ (2010). Orman işletmelerinin etkinlik düzeylerinin klasik ve bulanık veri zarflama analizi ile değerlendirilmesi (Denizli, İzmir ve Muğla Orman Bölge Müdürlüğü Örneği), Ege Ormancılık Araştırma Müdürlüğü Yayın No: 63, İzmir
  • Wen M & Li H (2009). Fuzzy data envelopment analysis (DEA): Model and ranking method. Journal of Computational and Applied Mathematics 223(2): 872–878
  • Zadeh L A (1965). Fuzzy sets. Information and Control 8(3): 338–353

TÜBİTAK ULAKBİM Ulusal Akademik Ağ ve Bilgi Merkezi Cahit Arf Bilgi Merkezi © 2019 Tüm Hakları Saklıdır.